Prawo Pracy

Każdy inwestor pragnący rozpocząć prowadzenie działalności gospodarczej w Polsce, a w tym zatrudnianie pracowników, powinien stosować się do przepisów polskiego prawa pracy, w szczególności do podstawowego źródła prawa pracy – Kodeksu pracy.

Wedle Kodeksu pracy, stosunek pracy może zostać nawiązany na podstawie umowy o pracę, powołania, mianowania, wyboru lub spółdzielczej umowy o pracę, jednakże najbardziej popularną formą współpracy jest umowa o pracę.

Rodzaje umów o pracę

Kodeks pracy wyróżnia następujące rodzaje umów o pracę:

Umowa na okres próbny

  • umożliwia zatrudnienie pracownika celem wypróbowania jego kwalifikacji zawodowych, umiejętności i przydatności do pracy,
  • może poprzedzać zawarcie każdej z pozostałych umów o pracę,
  • może być zawarta jednokrotnie pomiędzy tym samym pracodawcą i pracownikiem, na maksymalny okres 3 miesięcy.

Umowa na czas określony

  • czas trwania takiej umowy musi być jasno określony, przy czym prawo nie wskazuje górnego limitu,
  • zasadniczo, zawarcie kolejnej (trzeciej) umowy na czas określony jest równoznaczne w skutkach prawnych z zawarciem umowy o pracę na czas nieokreślony,
  • w przypadku umowy o pracę zawartej na dłużej niż 6 miesięcy, strony mogą przewidzieć możliwość jej rozwiązania za wypowiedzeniem z zachowaniem 2-tygodniowego okresu wypowiedzenia.

Umowa na czas wykonania określonej pracy

  • w praktyce zawierana jest dla wykonania prac dorywczych i sezonowych.

Umowa na zastępstwo

  • jest szczególną umową o pracę zawieraną na czas określony.

Umowa na czas nieokreślony

  • jest najbardziej korzystną formą zatrudnienia dla pracownika, zapewnia bowiem pracownikowi najlepszą ochronę stosunku pracy i stwarza pracownikowi pełny dostęp do uprawnień pracowniczych.

 

Najważniejsze prawa pracownicze

W stosunku pracy pozycja pracownika podlega szczególnej ochronie, która dotyczy w szczególności:

Wynagrodzenia

  • minimalne wynagrodzenie miesięczne w 2015 r. wynosi 1750 zł brutto dla pracy w pełnym wymiarze czasu pracy,
  • przysługuje za wykonaną pracę, przy czym polskie prawo pracy przewiduje również sytuacje, w których pracownik ma prawo do wynagrodzenia mimo niewykonania pracy, np. przez pewien czas choroby lub innej niezdolności do pracy,
  • powinno być wypłacane z dołu, co najmniej raz w miesiącu, w stałym terminie, nie później jednak niż do 10-tego dnia następnego miesiąca kalendarzowego,
  • pracownik nie może się zrzec wynagrodzenia.

Wypoczynku

Przepisy prawa pracy gwarantują wypoczynek dobowy i tygodniowy określając w szczególności:

  • maksymalne normy czasu pracy (8 godzin dobowo i 40 godzin tygodniowo) w przeciętnie 5-dniowym tygodniu pracy w przyjętym przez pracodawcę okresie rozliczeniowym, zasadniczo nieprzekraczającym 4 miesięcy,
  • dobowe (11 godzin) i tygodniowe (35 godzin) okresy nieprzerwanego wypoczynku,
  • ograniczenia i zakazy zatrudniania pracowników przy pracach w godzinach nadliczbowych oraz w porze nocnej,
  • prawo pracownika do corocznego, nieprzerwanego, płatnego urlopu wypoczynkowego, którego pracownik nie może się zrzec i który wynosi 20 lub 26 dni, w zależności od dotychczasowego stażu pracy danego pracownika.

Równego traktowania w zatrudnieniu

Pracownicy powinni być równo traktowani w zakresie:

  • nawiązania i rozwiązania stosunku pracy,
  • warunków zatrudnienia,
  • awansowania oraz dostępu do szkolenia w celu podnoszenia kwalifikacji zawodowych,
  • w szczególności bez względu na płeć, wiek, niepełnosprawność, rasę, religię, narodowość, przekonania polityczne, przynależność związkową, pochodzenie etniczne, wyznania, orientację seksualną, a także bez względu na zatrudnienie na czas określony lub nieokreślony albo w pełnym lub w niepełnym wymiarze czasu pracy.

Tworzenia organizacji pracowników

Podstawową zasadą prawa pracy jest zasada, zgodnie z którą pracownicy powinni mieć możliwość tworzenia i przystępowania do organizacji mających na celu reprezentację i obronę swoich praw i interesów. Organizacjami takimi są w szczególności związki zawodowe.

Szczególnej ochrony trwałości stosunku pracy w przypadku określonych grupy pracowników

Szczególna ochrona dotyczy pracowników będących w wieku przedemerytalnym, kobiet w ciąży, czy pracowników korzystających z urlopu wychowawczego, jak również członków związków zawodowych.

Szczególna ochrona może polegać na ograniczeniu możliwości zakończenia stosunku pracy w drodze wypowiedzenia, jak również wypowiedzenia warunków pracy i płacy.

 

W określonych prawem przypadkach pracodawca może być również zobowiązany do wprowadzenia:

  • regulaminu pracy,
  • regulaminu wynagradzania,
  • regulaminu zakładowego funduszu świadczeń socjalnych.
     

Umowy Cywilnoprawne

Od stosunku pracy nawiązanego na podstawie wskazanej w Kodeksie pracy należy odróżnić stosunki prawne nawiązane na podstawie umów cywilnoprawnych, które nie podlegają regulacjom prawa pracy i nie korzystają z przewidzianych w nich przywilejów. W szczególności wyróżnić można:

Umowę zlecenia

  • dotyczy powierzenia zleceniobiorcy wykonania określonych zadań lub czynności na rzecz zleceniodawcy (umowa starannego działania);
  • nie stwarza między stronami trwałej więzi, ani obowiązku podporządkowania zleceniodawcy w toku pracy.

Umowę o dzieło

  • dotyczy zobowiązania wykonawcy do wykonania zamówionego dzieła na rzecz zamawiającego dzieło w zamian za wynagrodzenie (umowa rezultatu),
  • nie stwarza między stronami ani trwałej więzi, ani obowiązku podporządkowania wykonawcy w toku pracy, ponadto nie uprawnia wykonawcy dzieła do świadczeń urlopowych, chorobowych, renty, emerytury itd.

 

Niezależnie od tego, jak nazwany zostanie dany stosunek prawny, ze stosunkiem pracy mamy do czynienia ilekroć występują następujące cechy:

  • praca wykonywana jest osobiście,
  • praca wykonywana jest za wynagrodzeniem,
  • pracownik wykonuje pracę pod kierownictwem pracodawcy,
  • pracownik wykonuje pracę w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę.

Dodatkowo, Kodeks pracy w szeroki i wyczerpujący sposób określa zarówno obowiązki pracodawcy, jak również obowiązki pracownika.

 

Jak możemy Państwu pomóc:

  • Wybór optymalnej formy prawnej – zapraszamy do kontaktu w celu uzyskania dodatkowych informacji na temat form zatrudnienia.
  • Bieżące doradztwo w zakresie prawa podatkowego – do prowadzenia działalności gospodarczej niezbędna jest wiedza na temat lokalnych przepisów prawa pracy. W celu stworzenia optymalnej struktury zatrudnienia służymy Państwu listą wyselekcjonowanych doradców, którzy zapewnią niezbędną pomoc.